Bệnh viện Trực thuộc Đại học Jinan — đối tác tim mạch chủ chốt trong mạng lưới của Foshan Chancheng Hospital — đã hoàn thành thành công ca ghép thiết bị hỗ trợ thất trái (LVAD), hay "trái tim nhân tạo", thứ mười, mở lại cánh cửa sự sống cho một tài xế xe tải trung niên bị suy tim nặng. Bệnh nhân bị suy tim sau một cơn nhồi máu cơ tim lớn; trong gần hai tháng nằm viện, tình trạng của ông liên tục xấu đi và gần như mọi lựa chọn điều trị ngoài ghép tim đều đã cạn kiệt, gia đình gần như tuyệt vọng. Chính công nghệ trái tim nhân tạo đã kéo ông trở lại từ bờ vực.
Phớt lờ cơn đau ngực âm ỉ cho đến khi trở thành nhồi máu cơ tim
Chú Zhao, ngoài năm mươi tuổi, là tài xế xe tải đường dài, ngày ngày trên đường. Vì thị trường vận tải suy thoái, ông chạy xe gần như mỗi ngày trên cao tốc hay chờ ở các điểm bốc dỡ để kiếm thêm cho gia đình — sinh hoạt hoàn toàn đảo lộn và hút thuốc ngày càng nhiều để tỉnh táo.
"Cả ngày cầm lái, đêm thức khuya, ăn khi nào được — mà trong người có gì bất thường thì cứ gồng", ông nói với nụ cười đắng. Thực ra, nửa năm trước, ông thường thấy tức ngực và đau âm ỉ khi bưng bê hàng hay leo cầu thang, rồi hết sau một lúc nghỉ ngơi. Ông nghĩ chỉ là tuổi già và mệt mỏi nên chưa đi khám — cho đến ngày cơn đau ập đến.
"Tối hôm đó, sau bữa supper, trên đường đi bộ về nhà, bỗng ngực tôi như bị hòn đá khổng lồ đè ép, gần như không thể thở — chưa bao giờ nặng đến thế", chú Zhao nhớ lại cảnh tượng kinh hoàng cách đây hai tháng. "Tôi vội gọi cho gia đình, nhưng chưa nói hết câu thì ngất đi."
Cú ngã đó là khởi đầu của cơn ác mộng. Được chuyển viện khẩn cấp, ông được chẩn đoán nhồi máu cơ tim cấp. Bác sĩ nhanh chóng thông lại mạch bị tắc, nhưng sự chậm trễ đã giết chết một phần cơ tim. Từ đó sức khỏe đi xuống — những tháng nằm viện kéo dài ở phòng chăm sóc đặc biệt, khó thở thường xuyên cần máy thở không xâm lấn, không thể nằm phẳng về đêm và giọng nói yếu đến mức gần như chỉ còn thì thầm.
"Sáng nào tỉnh dậy tôi cũng biết ơn vì mình còn sống — như thể mình đang lượn lờ bên bờ vực", ông nói khẽ. Để giữ sự sống, ông phải phụ thuộc vào liều lớn thuốc trợ tim, thuốc lợi tiểu và nhiều thiết bị hỗ trợ tim. Mỗi lần bệnh xấu đi là một lần gặp gia đình, một giấy đồng ý nữa — những tờ giấy mỏng đè nặng cả gia đình như cả ngọn núi. Gần một tháng điều trị tích cực mà bệnh vẫn dao động, bệnh nhân và gia đình gần chạm tới tuyệt vọng.
Rồi bước ngoặt xuất hiện: gia đình đã tìm đến BS. Zhang Xiaoshen, Phó giám đốc bệnh viện và chuyên gia phẫu thuật tim mạch, như một niềm hy vọng cuối cùng.
Làm việc đa khoa hóa giải tình thế nguy hiểm
Sau khi đánh giá kỹ lưỡng, BS. Zhang kết luận bệnh nhân không còn đủ sức chịu phẫu thuật thay van ngực mở thông thường; phương án khả thi là ghép thiết bị hỗ trợ thất trái để đảm nhận một phần chức năng bơm của tim.
Khoa Phẫu thuật tim mạch lập tức phối hợp với khoa Tim mạch, Gây mê, Chẩn đoán hình ảnh, Phục hồi chức năng và Dinh dưỡng để hội chẩn đa khoa. Các chuyên gia bàn bạc sâu về bệnh án, xây dựng kế hoạch đánh giá trước mổ và chiến lược chăm sóc quanh mổ chi tiết, cuối cùng nhất trí tiến hành phẫu thuật trái tim nhân tạo ngay không chần chừ.
Trên bàn mổ, đội ngũ của BS. Zhang hoàn thành từng bước then chốt theo trình tự vững vàng — rạch đáy tim, đặt chính xác bơm máu và khâu mảnh ghép mạch tỉ mỉ. Toàn bộ ca mổ diễn ra suôn sẻ và kết thúc thành công.
Sau mổ, chú Zhao được chuyển sang ICU ngoại khoa tim để theo dõi sát. Nhờ chuẩn bị kỹ lưỡng, kỹ thuật mổ chuẩn hóa và chăm sóc sau mổ tỉ mỉ, ông phục hồi nhanh: rút ống nội khí ngày thứ 2 và chuyển ra phòng thường ngày thứ 5. Giờ đây, có gia đình bên cạnh, chú tích cực tập phục hồi, tinh thần phấn chấn và đầy hy vọng về tương lai.
Gia đình ông không giấu nổi lòng biết ơn: "Lúc đó chúng tôi thực sự nghĩ không còn hy vọng. Chính giám đốc Zhang và đội ngũ của ông đã kéo chúng tôi khỏi vực thẳm trong khoảnh khắc sinh tử."
Công nghệ trái tim nhân tạo cứu những "trái tim tuyệt vọng"
Thiết bị hỗ trợ thất trái là công nghệ tiên phong trong điều trị suy tim giai đoạn cuối. Nguyên lý cốt lõi là dùng lực cơ học hỗ trợ thất trái bơm máu, giảm gánh nặng cho tim và mở ra nhiều cơ hội sống còn và phục hồi hơn.
"Suy tim không hình thành trong một sớm một chiều — nó giống như quả bom hẹn giờ âm thầm tích lũy qua nhiều năm tăng huyết áp và bệnh mạch vành, hoặc như trường hợp chú Zhao, một cơn nhồi máu đột ngột khiến hoạt động của tim lệch đường vĩnh viễn", BS. Zhang nhận định. "Rất nhiều bệnh nhân đơn giản không đủ sức chịu rủi ro và sang chấn của phẫu thuật thông thường. Trong những khoảnh khắc đó, liệu pháp hỗ trợ thất trở thành tuyến phòng thủ cuối cùng cứu sống bệnh nhân."
Khi công nghệ hỗ trợ thất ngày càng trưởng thành, ngày càng nhiều bệnh nhân chọn sống lâu dài cùng máy bơm. Mười ca phẫu thuật trái tim nhân tạo của bệnh viện đã đảo ngược quỹ đạo của mười bệnh nhân suy tim giai đoạn cuối, mang lại cho mỗi người một cơ hội sống. "Bước chuyển này mang lại lựa chọn điều trị mới và hy vọng mới cho bệnh nhân suy tim trong tình trạng nguy kịch", BS. Zhang nói.
Về liệu pháp LVAD (trái tim nhân tạo)
- Bơm cơ học hỗ trợ thất trái tuần hoàn máu, giảm gánh nặng công việc cho tim
- Đóng vai trò "cầu nối đến ghép tim" trong khi chờ tim hiến — hoặc "liệu pháp vĩnh viễn" suốt đời
- Một lựa chọn cho bệnh nhân không đủ sức chịu phẫu thuật tim hở thông thường
Xuất sắc tim mạch trên khắp mạng lưới đối tác
Những câu chuyện như thế này từ các bệnh viện đối tác của Foshan Chancheng Hospital phản ánh sức mạnh của mạng lưới tim mạch trong hệ sinh thái Fosun. Chính Heart Hospital của Foshan Chancheng Hospital thực hiện các can thiệp cấu trúc TAVR và MitraClip, và đội ngũ tim mạch đa khoa của bệnh viện cùng làm việc với các trung tâm tim hàng đầu trong mạng lưới — để mỗi bệnh nhân nhận được điều trị phù hợp, tại trung tâm phù hợp, đúng thời điểm.
Từ trái tim nhân tạo thứ mười đến các liệu pháp van qua ống thông, đổi mới tim mạch của Trung Quốc đang mang lại cho bệnh nhân suy tim giai đoạn cuối điều họ cần nhất: nhiều lựa chọn hơn, ít sang chấn hơn và cuộc sống lâu dài, tốt đẹp hơn. Nếu bạn hay người thân có biểu hiện tức ngực, khó thở khi gắng sức hay không thể nằm phẳng về đêm, hãy đi khám tim sớm — điều trị sớm có thể ngăn chặn điểm không trở lại.